วันศุกร์ที่ 11 มีนาคม พ.ศ. 2559

ประวัติ


        กระทรวงมหาดไทยประกาศแบ่งท้องที่การปกครองอำเภอเทิง รวม ๓ ตำบล ตั้งเป็นกิ่งอำเภอขุนตาล เมื่อวันที่ ๑ เมษายน ๒๕๓๕ โดยตั้งที่ว่าการอำเภอ ณ หมู่ ๑๔ ตำบลป่าตาล และยกฐานะเป็นอำเภอขุนตาล เมื่อวันที่ ๕ ธันวาคม ๒๕๓๙ ชื่อ "ขุนตาล" ที่นำมาตั้งเป็นชื่อของอำเภอ จากหลักฐานคำบอกเล่าสืบต่อกันมาเป็นชื่อ "ลำห้วยขุนตาล" ซึ่งไหลผ่านเขตตำบลป่าตาล เปรียบเสมือนสายโลหิตที่หล่อเลี้ยงพื้นที่บริเวณนี้ อีกประเด็นหนึ่งคือคำว่า "ขุนตาล" น่าจะมาจากชื่อ "พระธาตุขุนตาล" ซึ่งเป็นปูชนียสถานอันศักดิ์สิทธิ์ที่ชาวอำเภอขุนตาลให้ความเคารพและนับถือ


คำขวัญ

"พระแสนแซ่คู่บ้าน พระธาตุขุนตาลคู่เมือง รอยพระบาทลือเลื่อง ขุนตาลเมืองคนดี"

ที่ตั้งและสภาพภูมิอากาศ

"อำเภอขุนตาล" เป็นชื่ออำเภอหนึ่งใน "จังหวัดเชียงราย"
เป็นอำเภอเล็กๆที่แยกการปกครองออกมาจาก อำเภอเทิง จังหวัดเชียงราย โดยแบ่งการปกครองออกเป็นเพียงแค่ 3 ตำบล ได้แก่ ตำบลป่าตาล ตำบลต้า และตำบลยางฮอม มีพื้นที่แค่เพียง 234.0 ตารางกิโลเมตร มีประชากรเพียง 32551 คน


ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอเชียงของ
ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอเวียงแก่นและอำเภอเทิง
ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอเทิง
ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอพญาเม็งราย






พื้นที่ / ลักษณะภูมิอากาศ
เนื้อที่ / พื้นที่ 255.5 ตร.กม.
สภาพภูมิอากาศ เป็นแบบร้อนชื้น
การปกครอง
หมู่บ้าน 54 หมู่บ้าน ตำบล 3 ตำบล
เทศบาล 1 แห่ง องค์การบริหารส่วนตำบล 3 แห่ง
อาชีพ
อาชีพหลัก
ทำนา ทำสวน ทำไร่
อาชีพรอง ปลูกพืชผักสวนครัว เลี้ยงสัตว์ ประมง ทอผ้าพื้นเมือง
การศึกษา
โรงเรียนประถม
25 โรง
โรงเรียนมัธยม
2 โรง
ศาสนา
วัด
38 แห่ง
โบสถ์
0 แห่ง
ประชากร

จำนวนประชากรชาย 13,763 คน
จำนวนประชากรหญิง
13,504 คน
รวม
27,267 คน
ความหนาแน่น
106.72 คน/ตร.กม.
การเกษตรและอุตสาหกรรม
ผลผลิตทางการเกษตร
ข้าว ข้าวโพด ขิง ลำไย ลิ้นจี่ มะม่วง หอมแดง ผักกาด
แหล่งน้ำสำคัญ แม่น้ำอิง อ่างเก็บน้ำขุนต้า อ่างเก็บน้ำป่าตาล อ่างเก็บน้ำห้วยสัก
อ่างเก็บน้ำยางฮอม

สถานที่ท่องเที่ยว

วนอุทยานพญาพิภักดิ์

สถานที่ชมวิวและสักการะศาลาครอบพระบาทฯ หรือ วนอุทยานพญาพิภักดิ์ เป็นสถานที่จุดชมวิวธรรมชาติ บนยอดดอย มองเห็นทัศนีภาพของอำเภอขุนตาล อำเภอเทิง ภูชี้ฟ้า 

รอยพระบาทลือเลื่อง


    รอยพระบาทของสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพล-อดุยลเดชฯ รัชกาลปัจจุบัน ซึ่งเสด็จเยือนพื้นที่ที่เราเรียกกันว่าอำเภอขุนตาลเป็นครั้งแรก ซึ่งเป็นการเสด็จเยือนจังหวัดเชียงรายเป็นครั้งที่ 4 (เสด็จเยือนเชียงราย 3 ครั้งแรก ใน พ.ศ. พ.ศ.๒2501 ,2512 , 2517 ตามลำดับ) เหตุการณ์ประวัติศาสตร์ในครั้งนั้น คือ วันที่ 27 เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ.2525 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินพร้อมด้วยพระเจ้าวรวงศ์เธอพระองค์เจ้าโสมสวลีพระวรราชาทินัดดามาตุ ทรงเยี่ยมพสกนิกร ณ ฐานปฏิบัติการบ้านพญาพิภักดิ์บนสันดอยยาว-ผาหม่น ในโอกาสนี้ผู้ก่อการร้ายคอมนิวนิสต์ซึ่งกลับใจมาเป็นผู้ร่วมพัฒนาชาติไทยได้เข้าเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทเพื่อแสดงความจงรักภักดี และพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวได้ทรงพระกรุณาพระราชทานประทับรอยพระบาทไว้ ณ ฐานปฏิบัติการบ้านพญาพิภักดิ์ด้วย และด้วยพระบารมีปกเกล้าฯ มีผลทำให้ผู้ก่อการร้ายคอมมิวนิสต์ได้แสดงความจงรักภักดีด้วยการเชิญธงชาติไทยขึ้นเหนือฐานที่มั่นเดิมทุกแห่งและปฏิญาณตนเป็นพลเมืองดีภายใต้กฎหมายไทยและเลิกปลูกสิ่งเสพย์ติดทุกชนิดในเวลาต่อมา
สำหรับรอยพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทางอำเภอจะอัญเชิญมาประดิษฐานบนศาลาครอบพระบาทพญาพิภักดิ์เพื่อให้พสกนิกรในเขตอำเภอขุนตาลได้เคารพสักการะในบางช่วงเวลาที่เหมาะสมซึ่งส่วนใหญ่จะอัญเชิญรอยพระบาทมาประดิษฐานในวันที่ 27 เดือนกุมภาพันธ์ ของทุกปี ปัจจุบันรอยพระบาทฯ องค์จริง ประดิษฐานอยู่ ณ ศาลารอยพระบาท ค่ายเม็งรายมหาราช อำเภอเมือง จังหวัดเชียงราย


ภูหลงถัง



    ภูหลงถัง "ดินแดนสระน้ำมังกร" บน ดอยพญาพิภักดิ์ สระน้ำที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติอยู่เหนือระดับน้ำทะเล 1200 เมตร ชนเผ่าม้งในแถบนี้เชื่อว่าเป็นที่อยู่ของมังกร ภูหลงถังตั้งอยู่ห่างจากถนนเทิง-ขุนตาล-เชียงของ เพียง 6 กิโลเมตร ใช้เวลาเดินทางเพียง 15 นาที ภูหลงถัง เป็นยอดเนินที่สูงสามารถชมทิวทัศน์ได้ถึง 4 อำเภอ คือ อำเภอพญาเม็งราย อำเภอขุนตาล อำเภอเวียงแก่น และอำเภอเทิง โดยเฉพาะอย่างยิ่งสามารถมองเห็นยอดภูชี้ฟ้าได้อย่างชัดเจน เนื่องจากอยู่ห่างจากภูชี้ฟ้าประมาณ 18 กิโลเมตร โดยภูหลงถังเป็นจุดเริ่มต้นในการท่องเที่ยว 3 ภู ใน 1 วัน สถานที่แห่งนี้เป็นดินแดนประวัติศาสตร์ อดีตเป็นจุดยุทธศาสตร์ในการสู้รบระหว่างรัฐบาลกับพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยวันเสียงปืนแตกนัดแรกของจังหวัดเชียงรายเกิดขึ้น ณ ที่แห่งนี้ และเป็นเขตปฏิบัติการของกองพลที่ 24 และเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2525 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ได้ทรงเสด็จพระราชดำเนินมา ณ ภูแห่งนี้ หลังจากนั้นเหตุการณ์สู้รบก็ยุติลง ภูหลงถังมีความงดงามทางด้านภูมิทัศน์ วัฒนธรรม และไม้เมืองหนาว ในช่วงเดือน มกราคม-มิถุนายน ของทุกปี ส่วนที่มาของชื่อ "ภูหลงถัง" มาจากคำว่าภูหลงถัง เป็นภาษาจีนกลางที่ทหารจีนคณะชาติ (กองพล 93) ที่มาร่วมรบ ณ สมรภูมิแห่งนี้ใช้เรียกขาน แปลว่า "สระน้ำมังกร"

พระธาตุขุนตาลคู่เมือง




     พระธาตุขุนตาล เป็นพระธาตุสำคัญคู่อำเภอขุนตาล พระธาตุขุนตาลนั้น สร้างครอบองค์เจดีย์องค์เดิมโดยลูกศิษย์ของครูบาศรีวิชัย นักบุญผู้ยิ่งใหญ่ที่สุดในล้านนา พระธาตุองค์เดิมสร้างโดยใครสมัยใดไม่ปรากฏหลักฐาน แต่พระธาตุองค์เดิมนั้น ตั้งอยู่บริเวณวัดร้าง วัดนี้มีชื่อว่า “วัดดอยคำ” ก็คือบริเวณที่ประดิษฐานพระธาตุขุนตาลในปัจจุบันนี้นั่นเอง พระธาตุองค์เดิมจึงน่าจะมีชื่อตามวัดว่า พระธาตุดอยคำนั้นใต้ฐานองค์พระธาตุก่อนที่ครูบาคำหล้า สังวโรจะสร้างพระธาตุครอบองค์เดิมมีพระภิกษุสงฆ์และชาวบ้านขุดค้นพบพระเครื่องเนื้อดินและเนื้อชินเป็นจำนวนมาก ซึ่งผู้ขุดค้นก็นำไปเป็นสมบัติส่วนตัว การสร้างพระธาตุขุนตาลนั้น เริ่มสร้าง เมื่อ วันที่ 19 เดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ.2507 ตรงกับวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6 เหนือ ซึ่งในวันดังกล่าวเป็นวันที่ได้อัญเชิญพระธาตุบรรจุในองค์พระธาตุด้วย ใช้เวลาก่อสร้างเพียง ๓ เดือนจึงแล้วเสร็จในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 8 เหนือ ซึ่งเป็นวันถวายองค์พระธาตุให้เป็นสมบัติแห่งพระพุทธศาสนา การออกแบบการก่อสร้างนั้นน่าจะเป็นครูบาอินถา ซึ่งเป็นพระคู่บุญของครูบาคำหล้า เป็นผู้ออกแบบสถาปัตยกรรมเกือบทุกแห่งที่ครูบาคำหล้ารับเมตตาเป็นองค์ประธานในการสร้าง พระธาตุขุนตาลมีประเพณีไหว้สาพระธาตุขุนตาล ในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 5 เหนือของทุกปี ซึ่งก็คือวันมาฆบูชาของทุกปี

ผลิตภัณฑ์ OTOP ชองอำเภอขุนตาล


ผ้าทอมือลายขัดพื้นฐาน 

กลุ่มสตรีทอผ้ายางฮอมรักษ์ฝ้ายไทย
 237 หมู่ 12 บ้านยางฮอมใหม่ ซอย 3 ถนนเทิง - เชียงของ ตำบลยางฮอม อำเภอขุนตาล จังหวัดเชียงราย 57340
ติดต่อ : นายธวัชชัย ประมวลการ
โทร :  08-5272-7652, 0-5360-6341


หมูเส้นขุนตาล 

กลุ่มทำหมูเส้น
 63 ใหม่พัฒนา หมู่ 10 ต.ยางฮอม อ.ขุนตาล จ.เชียงราย 57340
ติดต่อ : นางนุชรินทร์ ตั้งขจรศาสตร์
โทร :  08-4367-6659


ผ้าทอพื้นเมือง

กลุ่มทอผ้าบ้านต้าหลวง
เลขที่ 273 หมู่13 บ้านต้าหลวงใหม่ ต.ต้า อ.ขุนตาล จ.เชียงราย
ติดต่อ : นางไข่แก้ว นันใจ
โทร :  053 657330


ไม้กวาดแสงจันทร์

วิสาหกิจชุมชนไม้กวาด ตราแสงจันทร์
263 บ้านห้วยสัก หมู่ 15 ตำบลยางฮอม อำเภอขุนตาล จังหวัดเชียงราย 57340
ติดต่อ : นางสาวมยุรา จันท
โทร :  08-9838-3699 ,0-5360-6499




สารคดีอำเภอขุนตาล


สารคดีภูหลังถัง